Νικόπολη

Ο τρανορινόλοφος είναι μεγάλη εντομοφάγα νυχτερίδα με άνοιγμα φτερών που μπορεί να φτάσει τα 40 εκ. και βάρος γύρω στα 20 γρ. Τα θηλυκά άτομα είναι συνήθως ελαφρώς μεγαλύτερα από τα αρσενικά. Η ράχη είναι γκριζο-καφέ χρώματος, ενώ η κοιλιά είναι πιο ανοιχτόχρωμη, συνήθως σε αποχρώσεις του γκρι ή του κίτρινου. Διαθέτει χαρακτηριστική σέλλα, με την άνω προεξοχή να είναι στρογγυλή στην άκρη και την κάτω να είναι κοντή, ενώ το κάτω χείλος φέρει τρεις χαραγές. Η εξάπλωση του είδους περιλαμβάνει τη βορειοδυτική Αφρική, την κεντρική και νότια Ευρώπης και ικανό τμήμα της Ασίας. Στην Ελλάδα είναι ιδιαιτέρως κοινό είδος και απαντάται σε ολόκληρη την ηπειρωτική χώρα και σε πολλά νησιά του Αιγαίου και του Ιονίου, συμπεριλαμβανομένης της Κρήτης. Το συναντάμε σε μεγάλη ποικιλία ενδιαιτημάτων από θαμνότοπους και καλλιέργειες, έως δάση και υγροτόπους, καθώς και κατοικημένες περιοχές. Δραστηριοποιείται την άνοιξη και το καλοκαίρι, ενώ κατά τους ψυχρούς μήνες αναζητά καταφύγιο σε σπήλαια ή εγκαταλελειμμένα ορυχεία για να πέσει σε λήθαργο. Η διατροφή του περιλαμβάνει κυρίως κολεόπτερα, νυχτοπεταλούδες και άλλα ιπτάμενα έντομα. Κατά την αναπαραγωγική περίοδο, ο τρανορινόλοφος σχηματίζει μεγάλες αναπαραγωγικές αποικίες που συχνά περιλαμβάνουν πολλές δεκάδες άτομα. Τα θηλυκά γεννούν το καλοκαίρι ένα μόνο μικρό. Το είδος περιλαμβάνεται στο Παράρτημα II της Σύμβασης της Βέρνης και στα Παραρτήματα ΙΙ και IV της Οδηγίας 92/43/ΕΟΚ. Τόσο το όνομα του γένους, το οποίο έχει ελληνική ρίζα (ρίνα και λόφος), όσο και το δεύτερο συνθετικό του ονόματος του είδους, το οποίο έχει λατινική ρίζα (ferrum = σίδερο και equinum = του αλόγου, δηλαδή πέταλο), παραπέμπουν στη μορφολογία του ρύγχους.

Ο τυφλίτης είναι μεγάλη άποδη σαύρα με συνολικό μήκος που μπορεί να φτάσει το 1,40 μ., αν και συνήθως δεν ξεπερνά το 1,20μ. Πρόκειται για το μεγαλύτερο είδος σαύρας της Ευρώπης. Η εμφάνισή του θυμίζει αυτή ενός φιδιού, καθώς έχει μακρύ και εύρωστο σώμα και μεγάλο κεφάλι που συνδέεται με το υπόλοιπο σώμα χωρίς λαιμό, ωστόσο ο ακουστικός πόρος είναι εμφανής. Διαθέτει χαρακτηριστικές δερματικές αναδιπλώσεις στα πλευρά, ενώ οι φολίδες του σχηματίζουν δακτυλίους κατά μήκος του σώ- ματος. Τα ενήλικα άτομα έχουν ενιαίο καφετί χρωματισμό, με το κεφάλι να είναι πιο ανοιχτόχρωμο. Αντιθέτως, τα νεαρά άτομα έχουν σκουρόχρωμες κάθετες ραβδώσεις, σε γκρι ή μπεζ φόντο. Το είδος έχει ευρεία κατανομή που περιλαμβάνει τη Βαλκανική χερσόνησο, την Ανατολία και τη Μέση Ανατολή, καθώς και σημαντικό μέρος της δυτικής και κεντρικής Ασίας. Στην Ελλάδα απαντάται στο σύνολο της ηπειρωτικής χώρας και σε αρκετά νησιά του Αιγαίου και του Ιονίου. Συναντάται συνήθως σε ξηρά και βραχώδη ενδιαιτήματα, με φρυγανική ή μακκία βλάστηση, αλλά και σε ελαιώνες και καλλιέργειες. Είναι ημερόβιο είδος, αποφεύγει όμως τις πολύ υψηλές θερμοκρασίες. Η διατροφή του περιλαμβάνει κυρίως σαλιγκάρια, έντομα και άλλα ασπόνδυλα, αλλά μπορεί να περιλαμβάνει και μικρά θηλαστικά ή άλλες σαύρες. Τα θηλυκά γεννούν 6-10 αυγά στις αρχές του καλοκαιριού. Ο τυφλίτης περιλαμβάνεται στο Παράρτημα ΙΙ της Σύμβασης της Βέρνης και στο Παράρτημα IV της Οδηγίας 92/43/ΕΟΚ.